Nu in de heemtuin:
Bij het huisje is weer verschillend vogelvoer opgehangen en op de voedertafel zijn zaden uitgestrooid. Dit doen we om vogels te helpen de winter door te komen en natuurlijk ook een beetje om ze dan beter te kunnen bekijken. De halsbandparkieten maken hier volop gebruik van maar ook andere soorten vogels als staartmeesjes, kool- en pimpelmeesjes, en af en toe de bonte specht, komen langs om een graantje mee te pikken. Leuk om te zien!
Foto: Bonte specht, door Rob van der Woude
De gekraagde aardsterren doet het goed dit jaar
Het is een goed jaar voor de gekraagde aardster. Vorig jaar zijn er vier geteld in de heemtuin, dit jaar werden er al wel 25 gezien! Blijkbaar zijn de omstandigheden dit jaar erg goed voor deze paddenstoelen. De gekraagde aardster (Geastrum triplex) is een buikzwam uit de familie Geastraceae. Het vruchtlichaam heeft een doorsnede van 6-10 cm (geopend). De buitenlaag (exoperidium) heeft vier tot acht slippen, die vlezig en vaak gebarsten zijn, geelachtig tot lichtbruin. Er is een extra kraag rond de centrale bol. De binnenlaag (endoperidium) heeft geen steel. Zij is bolvormig met een doorsnede van ongeveer 3 cm en is lichtbruin van kleur. De gekraagde aardster is te vinden in duinen of bossen. Plaatselijk is deze algemeen tot zeldzaam.
Foto's van de gekraagde aardster, door Rob van der Woude
Zondag 16 oktober - HeemtuinwandelingIn het groei- en bloeiseizoen worden er regelmatig rondleidingen georganiseerd. De heemtuin -man of -vrouw leidt de bezoekers door de tuin en laat zien wat er op dat moment te beleven is. De rondleidingen worden aangepast aan het seizoen of een thema. Deze rondleiding is de laatste van dit seizoen en zal vooral gaan over de mooie verschijnselen van de herfst zoals paddestoelen, vallende blaadjes en de laatste bloeiende planten. De rondleiding begint om 14.00 uur op het pleintje bij de hoofdingang van de tuin naast het nieuwe informatiebord en duurt ongeveer een uur. De toegang tot de tuin en deelname aan de rondleiding is gratis.
Zondag 9 oktober - KikkerpadOp 9 oktober kunnen de kinderen voor de laatste keer dit jaar komen kikkeren in de heemtuin. Een speurtocht langs kikkers met een opdracht. De kikkers staan verspreid door de tuin en hebben allemaal een opdracht omhangen. De opdrachten zijn aangepast aan het seizoen, deze keer de herfst. De kikkers staan klaar vanaf 11.00 uur en het maakt niet uit bij welke kikker je begint. Deelname aan het kikkerpad is gratis
In het groei- en bloeiseizoen worden er regelmatig rondleidingen georganiseerd. De heemtuin -man of -vrouw leidt de bezoekers door de tuin en laat zien wat er op dat moment te beleven is. De rondleidingen worden aangepast aan het seizoen of een thema. Deze keer is het thema Heksenplanten. De rondleiding begint om 14.00 uur op het pleintje bij de hoofdingang van de tuin naast het nieuwe informatiebord en duurt ongeveer een uur. De toegang tot de tuin en deelname aan de rondleiding is gratis.
Vrijdag 2 september - Het mysterie ontrafeld
Vanaf 20.30 uur is iedereen welkom en kan men meelopen met deskundige gidsen die op zoek gaan naar vleermuizen en nachtvlinders. Dieren die pas in de nacht te voorschijn komen en zich niet makkelijk laten zien. Er zijn zelfs mensen die bang voor vleermuizen zijn. Onterecht want de mens heeft niets van dit fascinerende maar ook mysterieuze diertje te vrezen. Fascinerend omdat het een zoogdier is dat in staat is om te vliegen, mysterieus omdat het leven van de vleermuis zich in het verborgene afspeelt. Overdag verblijven vleermuizen in holtes en spouwen. In de schemering komen ze tevoorschijn om te jagen op insecten. Om zich te oriënteren maken ze gebruik van sonar of echolocatie. Een vleermuis zendt voortdurend korte geluidjes uit en met haar zeer gevoelige oren kan zij aan de echo horen hoe haar omgeving er uit ziet en waar de prooi (muggen) zich bevindt. Per nacht kan een vleermuis tot 300 muggen, motjes en kevers uit de lucht plukken. De geluidjes die de vleermuis maakt zijn met het menselijk oor niet te horen. Met een vleermuis- of bat-detector kun je deze geluiden opvangen en voor mensen hoorbaar maken. Op grond van het soort geluid kun je vaststellen om welke soort het gaat. In Noord-Holland zijn dat vooral de laatvlieger en dwergvleermuis. Wie nieuwsgierig is naar wat een vleermuis zoal vangt kan terecht bij het verlichte scherm (wit laken), naast het tuinhuisje, waarmee allerlei nachtvlinders, motten en andere diertjes worden gelokt. Ter plekke wordt er door een deskundige uitleg gegeven. Er wordt verzameld op het pleintje bij de ingang van de tuin in het park. Toegang tot de tuin en deelname aan de rondleiding is kosteloos.
Aanstaande zondag geen kikkerpad
Door omstandigheden kan het kikkerpad, dat gepland was op aanstaande zondag 14 augusus helaas niet doorgaan. De tuin zal wel gewoon geopend zijn voor bezoekers. De eerstvolgende keer dat het kikkerpad weer zal worden uitgezet is op zondag 11 september. Onze excuses voor het eventuele ongemak.
Opening heemtuin op vrijdag 8 juli
Onder het toeziend oog van vele belangstellenden verrichtte wethouder Robert Linnekamp vrijdag 8 juli de openingshandeling van de vernieuwde, vergrote heemtuin in Zaandam. Voorheen was de heemtuin (anno 1955) grotendeels aan het oog onttrokken door een hoge haag. Door de uitbreiding grenst de tuin nu aan de grote vijver in het Burg. In ’t Veldpark. Parkbezoekers hebben nu vrij zicht op de tuin, die in deze periode fraai oogt door de vele bloeiende wilde planten. Wethouder Linnekamp verwijderde het laatste stukje haag, waarna de bezoekers ongehinderd konden kennismaken met de tuin in een nieuw jasje.
Foto's van Rob van der Woude
Zondag 10 juli - Kikkerpad
Kom kikkeren in de Heemtuin te Zaandam. De hele zomer is de heemtuin weer op zondag open en ook voor kinderen is er regelmatig wat te doen. Bijna elke maand wordt er een kikkerpad uitgezet. Verspreid door de tuin staan er kikkers die een opdracht vasthouden. Lees de opdracht en voer hem uit. Soms moet je ruiken of voelen, af en toe misschien iets plukken of je gaat slootdiertjes vangen. Kom en doe mee!! Vanaf 11.00 uur, deelname is gratis.
Eet op zondag 5 juni in de heemtuin uit de natuur. Veel planten in park en plantsoen kun je gewoon eten. Van sommige soorten weten we dat wel maar van veel ook niet. En zo maar gaan plukken en opeten is niet verstandig. Daarom organiseert de heemtuin een eetfeest. Bezoekers mogen kruiden plukken en een kruidenbotertje maken. Vers geplukte munt wordt gebruikt om thee te maken en bij de imker kun je een scheutje honing halen om er in te doen. Voor de soep worden wat brandnetels geplukt en het eerder gemaakte kruidenbotertje kan op een zelfgebakken broodje worden gesmeerd. Voor dat het broodje gebakken kan worden moeten de bezoekers wel eerst wat graan malen. Zonder meel maak je geen brooddeeg. Om 11.00 uur beginnen we en tot 15.00 uur kan er gegeten worden. De activiteit is vooral bedoeld voor kinderen en kan goed in gezinsverband worden gedaan. Deelnemers betalen € 3,50,- per persoon. De heemtuin is gelegen in het Burgemeester In ’t Veldpark, de ingang van de tuin is aan de parkzijde. Toegang tot de tuin is gratis.
Heemtuinles in volle gang
De heemtuin ontvangt gedurende de maanden mei, juni en juli bijna 90 klassen kinderen. De groepen 5 en/of 6 van Zaanse basischolen komen in de heemtuin voor een les over de natuur. De tuin wordt wel een oase in dit 'stenen tijdperk' genoemd met de spannende paadjes, mooie doorkijkjes en veel bloemen, vogels en insecten. De les is opgezet als een soort speurtocht. Op deze manier maken de kinderen in twee- of drietallen op een avontuurlijke kennis met de natuur in de tuin.
Deze foto is van een van de kleutergroepen die vorig jaar een les deden in de heemtuin
Zondag 29 mei - Dag van het Park 'Op avontuur in Europa'
Spelen, wandelen, lezen op een bankje, ravotten op het gras, dromen bij een vijver: het kan allemaal in het park. Op de Dag van het Park, zondag 29 mei, staat het stadse groen in de schijnwerpers. In vier Zaanse parken worden deze dag allerlei leuke activiteiten gehouden, met als thema: Op avontuur! Het is de zevende keer dat de ANWB dit groene evenement samen met Nederlandse gemeenten organiseert. Met de Dag van het Park vragen de gemeenten en de ANWB aandacht voor het behoud van de groene ruimte in en om de stad. De gemeente Zaanstad doet voor de vijfde keer mee. U kunt in vier Zaanse parken terecht voor muziekoptredens, hobby-, kado- en kunstmarkten, rondleidingen, speurtochten, kinderspelletjes en andere leuke activiteiten.
Op de kinderboerderij in het Darwinpark zullen allerlei leuke (kinder) activiteiten worden georganiseerd, er zal live muziek aanwezig zijn en uiteraard zijn er lekkere hapjes en drankjes te krijgen. Ook zullen er rondwandelingen door het Darwinpark worden gedaan die starten vanaf het terrein van de kinderboerderij. De beheerder van het Darwinpark, Leen Haak, zal speciaal voor deze gelegenheid alle ins en outs over het Darwinpark vertellen. Hij kent namelijk de verhalen achter de meest bijzondere plekjes van het park zoals de thematuinen en weet bijvoorbeeld waar de laatste jaren steevast spechten broeden, misschien dat hij dat zelfs wel aan u wil laten zien! Toegang tot de boerderij en deelname aan de wandeling is gratis. De eerste wandeling start om 13.00 uur en om 15.00 uur is de tweede en laatste wandeling.
Wereldreis langs de verschillende continenten
Wanneer u op deze dag op de fiets een wereldreis maakt langs minstens drie continenten (deelnemende parken), staat er een verrassing voor u klaar. Hoe u kunt meedoen aan de fietstocht tussen de Zaanse parken? Haal bij de stempelpost in elk park de speciale Dag van het Park stempel. De derde stempel is namelijk een gratis frisdrankje, ijsje of een kopje koffie of thee waard. Als het lukt om alle deelnemende parken te bezoeken en dus vier stempels te verzamelen, wacht er een extra bijzondere groene verrassing! De vier deelnemende parken zijn: het Koogerpark in Koog a/d Zaan, het Volkspark, het Burg. In ‘t Veldpark en het Darwinpark in Zaandam.
Zondag 15 mei - Heemtuin wandeling - Vogels gluren
Het is broedtijd in de natuur. Vogels, vooral de mannetjes, laten van zich horen en in boom, kast en riet vinden we de verborgen nesten vol met eitjes. De ene soort laat zich pas met de nakomelingen zien als de eieren zijn uitgekomen zoals eend en waterhoen. Anderen hoeven zich minder zorgen te maken omdat ze hoog in een boom broeden. De reiger hoor je, zie je en ruik je maar ze zitten zo hoog dat je er niet bij kunt komen. Dat geldt ook voor het koolmeesje, de specht en de halsbandparkiet. De eerste zit meestal in een vogelhuisje en de andere twee zoeken een boom om een hol in uit te hakken. In de heemtuin hebben we een cameraatje in een nestkast van een koolmezenpaartje gehangen en kunnen bezoekers het intieme leven van de vogels volgen op een beeldscherm. Er zijn 9 eitjes gelegd door het vrouwtje. Zondagmiddag 15 mei begint er om 14.00 uur een rondwandeling onder leiding van tuinvrouw José Vormer. Zij zal de deelnemers langs de plekken leiden waar er door vogels wordt gebroed. Naast de al genoemde vogels zijn er fitissen, tjiftjaffen, pimpelmezen en staartmezen in de tuin aanwezig. De rondleiding voert ook langs de nieuw aangelegde vogeltuin, waar bezoekers kunnen zien hoe je een tuin vogelvriendelijk kunt maken en welke beplanting daar goed bij helpt. In de tuin is overigens nog veel meer te zien. Nog even en het is één grote bloemenzee met zoemende insecten en een boeiend waterleven in sloot en plas. Toegang tot de tuin en deelname rondleiding is kosteloos.
De volgende wandelingen zijn op: 19 juni, 18 september en 16 oktober
Kikkerpad in de heemtuin
Kom kikkeren in de Heemtuin te Zaandam. De hele zomer is de heemtuin weer op zondag open en ook voor kinderen is er regelmatig wat te doen. Op zondag 8 mei wordt er een kikkerpad uitgezet. Verspreid door de tuin staan er kikkers die een opdracht vasthouden. Lees de opdracht en voer hem uit. Soms moet je ruiken of voelen, af en toe misschien iets plukken of je gaat slootdiertjes vangen. Kom en doe mee!! Vanaf 11.00 uur, deelname is gratis.
Uitbreiding heemtuin nadert voltooiing
Deze week hebben medewerkers van de firma van Rooyen de toegangspoort bij de hoofdingang van de heemtuin geplaatst. Hiermee sluiten we de werkzaamheden rond de uitbreiding van de heemtuin bijna af. Een paar kleine klussen moeten nog worden gedaan zoals het opmetselen van een muurtje en het inrichten van een aantal voorbeeldtuinen. Eind juni zullen we de tuin officieel openen. Nu de poort is geplaatst zal ook het nieuwe gedeelte alleen toegankelijk zijn gedurende de openingstijden van de tuin. Wandelaars zullen na sluitingstijd een andere route moeten volgen. Regel is ook dat honden in de tuin niet welkom zijn. Reden hiervoor is dat onze planten slecht tegen de meststoffen kunnen die honden achterlaten. Daarnaast zijn sommige bezoekers niet gesteld op honden. Voor de doorgaande route, het pad dat voorheen buiten de tuin lag, maken we een uitzondering. Honden mogen hier aangelijnd met hun baasje meegenomen worden. In de rest van de tuin mogen de honden niet komen. De medewerkers en vrijwilligers van de heemtuin hopen hiermee de hondeneigenaren tegemoet te komen en verwachten dat zij zich aan deze regel zullen houden. Dan kunnen we de bordjes “ verboden voor honden” in de verpakking laten zitten. De openingstijden zijn gewijzigd, de heemtuin is vanaf heden geopend van zondag tot en met vrijdag van 9.30 uur tot 16.30 uur.
De volgende wandelingen zijn op: 15 mei, 19 juni, 18 september en 16 oktober
Heemtuin ook weer op zondag openVanaf 13 maart is de heemtuin ook weer geopend op zondag. Openingstijden in de zomermaanden zijn van zondag tot en met vrijdag van 10.00 uur tot 16.00 uur.
Ook de eerste rondleiding komt er weer aan want in het groei- en bloeiseizoen zijn er regelmatig, op zondagen, rondwandelingen onder leiding van de heemtuinman of -vrouw. Deze beginnen om 14.00 uur en duren ongeveer een uur. Deelname is gratis Tijdens de eerste wandeling van het jaar op zondag 20 maart zal er extra aandacht worden besteed aan de vroegbloeiers, de stinzeplanten.
De volgende wandelingen zijn op: 17 april, 15 mei, 19 juni, 18 september en 16 oktober
Langzaam maar zeker komt het voorjaar er aan
Hoewel de temperatuur dat (nog) niet doet vermoeden, de nachten zijn koud en zelfs overdag komt de temperatuur maar net boven het vriespunt uit, toch komt het voorjaar er aan. Dat is in de heemtuin al goed te zien aan de vroegbloeiers die hier en daar boven de grond komen. De eerste frisse vrolijke voorjaarskleuren zijn inmiddels verschenen en dat smaakt naar meer!
Winterse plaatjesLaagstaande zon, weinig bladeren die in de weg zitten, en rust - wat wil je als fotograaf nog meer?
Rob van der Woude
